rozwiń menu główne

28.05.2020

Kinderaktionen. Los dzieci żydowskich na Majdanku

Wydarzenie z końca maja 1943 r. zapisało się w historii niemieckiego obozu koncentracyjnego na Majdanku jako jedno z najtragiczniejszych. Wtedy to miała miejsce pierwsza tzw. Kinderaktion, czyli masowy mord dokonany na żydowskich dzieciach deportowanych do KL Lublin.

Wiosną i latem 1943 r. przywożono na Majdanek rodziny z dziećmi w różnym wieku. Najmłodsze, poniżej czternastego roku życia, nie miały żadnej szansy na przeżycie w obozie, ponieważ nie stanowiły wartości jako siła robocza. Były zazwyczaj mordowane wraz z osobami starszymi oraz chorymi i rannymi dorosłymi tuż po przybyciu. Zdarzały się wyjątkowe przypadki, kiedy jednak pozostawiano je przez pewien czas w obozie przy młodych i silnych matkach, które były zdatne do pracy. Tak też zdarzyło się w maju 1943 r. po przybyciu jednego z transportów z getta warszawskiego. Dzieci z tej grupy w liczbie około 200–300 umieszczono w dwóch barakach V pola. Po około trzech tygodniach odbyła się pierwsza z trzech tzw. Kinderaktionen, podczas której zabrano dzieci z pola, niektóre wraz z matkami, załadowano na ciężarówki i nocą zgładzono w komorach gazowych Majdanka. Ofiarami dwóch kolejnych akcji padły dzieci żydowskie z getta w Rejowcu oraz getta w Białymstoku (sierpień 1943 r.).

Do Archiwum Państwowego Muzeum na Majdanku wpłynęło w ostatnim czasie zapytanie o materiały dotyczące Matyldy Lamet-Goldfinger. Niestety w zachowanych szczątkowo aktach poobozowych nie znajdujemy żadnej informacji na jej temat. Matylda została natomiast rozpoznana na jednym z najbardziej ikonicznych zdjęć dokumentujących Holokaust, wykonanym na terenie warszawskiego getta. Jego centralną postacią jest kilkuletni chłopiec w kaszkiecie i krótkich spodenkach, z uniesionymi w geście poddania rękami. Za nim widać grupę osób w różnym wieku, wychodzących z budynku, a także pilnujących ich niemieckich żołnierzy.

W lewym dolnym rogu zdjęcia widoczna jest kilkuletnia dziewczynka, obok której idzie młoda kobieta z chustką zawiązaną na szyi. To właśnie Matylda Lamet oraz jej ośmioletnia córeczka Hania Lamet. Obie znalazły się w transporcie wiozącym Żydów z getta do obozu koncentracyjnego na Majdanku. Hania nie opuściła już obozu. Nie wiadomo dokładnie czy straciła życie zaraz po przybyciu do KL Lublin, czy też zamordowano ją pod koniec maja 1943 r. podczas pierwszej Kinderaktion. Matylda została wywieziona z Majdanka do obozu pracy w Skarżysku-Kamiennej. Po wojnie wyszła ponownie za mąż za Jakuba Goldfingera z Lublina. W 1947 r. urodził im się syn Dawid. Kilka lat później wyjechali do Izraela. Matylda zmarła w 2005 r. O śmierci Hani na Majdanku dowiadujemy się z ankiet złożonych w Yad Vashem w Jerozolimie przez jej matkę oraz jej ciotkę Ester Grosband-Lamet.

Zapraszamy również do zapoznania się z prezentacją dotyczącą dzieci żydowskich na Majdanku. Materiał jest jest jedną z lekcji w ramach projektu "Muzeum dla nauczycieli. Edukacja historyczna on-line"

http://www.majdanek.eu/media/files/education/10/dzieci_zydowskie_w_obozie_koncentracyjnym_na_majdanku.pdf

Zdjęcie pochodzi z zasobów archiwalnych IPN. Dostępne w domenie publicznej

Po pełnym powiększeniu użyj klawiszy strzałek, aby zmienić obraz oraz klawisza ESC, aby zamknąć powiększenie

  • Powiększ obraz: Kinderaktionen. Los dzieci żydowskich na Majdanku
  • Pokaż powiększenie powyżej: Kinderaktionen. Los dzieci żydowskich na Majdanku

Społeczności

polski

english