rozwiń menu główne

21.02.2019

Ks. Emilian Kowcz - błogosławiony z Majdanka

Na Majdanku przebywali duchowni różnych wyznań, przeważali wśród nich księża katoliccy. Mimo uwięzienia pełnili posługę duszpasterską wśród współwięźniów różnej wiary i narodowości. W tajemnicy przed obozowymi władzami odprawiali msze święte, organizowali potajemne modlitwy i spowiedź, a nawet udzielali komunii świętej i ostatniego namaszczenia. Swoją postawą dawali heroiczne świadectwo wiary, zapisując się we wspomnieniach jako ci, którzy pokładając ufność w Bogu i z niego czerpiąc siłę nawet w obliczu tragicznych warunków obozowych zachowali godność człowieka i kapłana, dodawali otuchy tym, którzy stracili nadzieję na przetrwanie, pocieszali załamanych. Wśród nich był ksiądz Emilian Kowcz.

Ksiądz Emilian Kowcz urodził się w Kosmaczu na Huculszczyźnie 20 sierpnia 1884 r. Ukończył studia teologiczne w rzymskim Collegium Ruthenum. Święcenia kapłańskie przyjął w 1911 r.

Pracę duszpasterską rozpoczął w parafii Podwołoczyska. Następnie służył wśród kolonistów ukraińskich w parafii Kozarac w Bośni. Po 4 latach posługi powrócił do Galicji. W 1919 r. został mianowany kapelanem Ukraińskiej Armii Halickiej.

W 1922 r. ks. Kowcz objął urząd proboszcza parafii Przemyślany koło Lwowa, który sprawował przez 20 lat. W tym czasie prowadził działalność religijną i społeczną. Organizował lokalne kongresy eucharystyczne, inicjował liczne przedsięwzięcia o charakterze oświatowo-kulturalnym.

W czasie niemieckiej okupacji ks. Emilian Kowcz niósł pomoc Polakom, Ukraińcom i Żydom (przed II wojną światową w Przemyślanach ponad połowę mieszkańców stanowili Żydzi). Nie wahał się katechizować i chrzcić Żydów, aby ochronić ich przed Zagładą, łamiąc tym samym zarządzenia władz okupacyjnych i lekceważąc ich ostrzeżenia.

„Ks. Kowcz na oczach Niemców prowadził na placu obok cerkwi katechizację Żydów. Jako wierny sługa Boży, próbował ratować każdego człowieka (…).”

Wasyl Szczerbij, mieszkaniec Przemyślan

Działania te stały się przyczyną jego aresztowania 30 grudnia 1942 r. i osadzenia w więzieniu gestapo we Lwowie. Podczas przesłuchań nie tylko przyznał się do udzielania chrztu Żydom, ale także odmówił złożenia deklaracji o zaprzestaniu tej praktyki w przyszłości. To stało się powodem wysłania go do obozu koncentracyjnego na Majdanku w transporcie, który wyruszył ze Lwowa 30 sierpnia 1943 r. Po pokonaniu trasy prowadzącej przez Rawę Ruską i Zamojszczyznę 31 sierpnia w godzinach popołudniowych dotarł do Lublina.

Na Majdanku przebywał na III polu więźniarskim, w baraku nr 14. W obozie pełnił posługę duszpasterską, uznając swą obozową misję za dar Opatrzności. W listach wysyłanych do rodziny prosił, by nie podejmowano starań o jego zwolnienie, gdyż obóz jest miejscem, w którym pragnie pozostać, aby realizować kapłańskie obowiązki.

„Dziękuję Bogu za jego łaskawość dla mnie. Poza Niebem to jedyne miejsce, w którym chciałbym przebywać. Wszyscy jesteśmy tu równi: Polacy, Żydzi, Ukraińcy, Rosjanie, Litwini czy Estończycy. Jestem tu teraz jedynym kapłanem. Nie mogę sobie wyobrazić, co by oni beze mnie zrobili (…).”

Fragment grypsu ks. Emiliana Kowcza wysłanego z obozu w 1944 r.

Więźniowie wdzięczni za pomoc, okazywali mu szacunek i pomagali w ciężkiej pracy, dla wielu z nich stał się duchowym przewodnikiem.

Ksiądz Emilian Kowcz zmarł w obozowym szpitalu 25 marca 1944 r. z powodu ropnego zapalenia prawej nogi.

„Przed kapitulacją władze obozowe zabrały go na rewir, z którego już nie wrócił.”

Jan Kulikowski, więzień Majdanka

Żydowska Rada Ukrainy w 1999 r. nadała mu tytuł „Sprawiedliwego Ukrainy”. 26 czerwca 2001 r. ksiądz Emilian Kowcz został beatyfikowany we Lwowie razem z innymi 26 Sługami Bożymi przez Ojca Świętego Jana Pawła II w czasie jego pielgrzymki na Ukrainę.


Anna Wójtowicz - pracownik Centrum Obsługi Zwiedzających Państwowego Muzeum na Majdanku

Po pełnym powiększeniu użyj klawiszy strzałek, aby zmienić obraz oraz klawisza ESC, aby zamknąć powiększenie

  • Powiększ obraz: Ks. Emilian Kowcz - błogosławiony z Majdanka
  • Powiększ obraz: Identyfikator obozowy z numerem więźniarskim Emiliana Kowcza
  • Powiększ obraz: Zawiadomienie o śmierci Emiliana Kowcza
  • Powiększ obraz: Wykaz paczek otrzymywanych przez Emiliana Kowcza w obozie
  • Powiększ obraz: Wykaz zmarłych w obozie na Majdanku z nazwiskiem Emiliana Kowcza
  • Pokaż powiększenie powyżej: Ks. Emilian Kowcz - błogosławiony z Majdanka
  • Pokaż powiększenie powyżej: Identyfikator obozowy z numerem więźniarskim Emiliana Kowcza
  • Pokaż powiększenie powyżej: Zawiadomienie o śmierci Emiliana Kowcza
  • Pokaż powiększenie powyżej: Wykaz paczek otrzymywanych przez Emiliana Kowcza w obozie
  • Pokaż powiększenie powyżej: Wykaz zmarłych w obozie na Majdanku z nazwiskiem Emiliana Kowcza

Społeczności

polski

english