„Więźniowie Majdanka"

Biogramy bohaterów wystawy

„Więźniowie Majdanka"

Daniel Trocmé

Urodzony w 1912 r. Nauczyciel fizyki, chemii i nauk przyrodniczych w Les Roches we Francji. W 1941 r. Trocmé został dyrektorem szkoły La Maison des Roches. Po tym jak Niemcy aresztowali uczniów pochodzenia żydowskiego dobrowolnie zgłosił się na gestapo. Początkowo osadzony w obozie odosobnienia w Compiègne, a następnie deportowany do KL Buchenwald i jego podobozu Dora. Stamtąd na początku 1944 r. przewieziony tzw. transportem chorych na Majdanek. Zmarł w obozie w kwietniu 1944 r. W 1976 r. Instytut Yad Vashem przyznał mu tytuł Sprawiedliwego wśród Narodów Świata.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny w średnim wieku, ujęcie od klatki piersiowej w górę. Twarz skierowana w stronę obiektywu, krótkie, ciemne włosy, ubrany w jasną koszulę i ciemną marynarkę. Tło jednolite, jasne.

Stefania Perzanowska

Urodzona w 1896 r. w Warszawie. Absolwentka Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 1919–1920 brała udział w wojnie polsko-bolszewickiej jako sanitariuszka, pełniła służbę w strukturach Ochotniczej Legii Kobiet. Pracowała jako lekarka w Warszawie i Radomiu. Po wybuchu II wojny światowej, z drugim mężem Zygmuntem Perzanowskim zostali zmobilizowani i wraz ze swymi szpitalami ewakuowani na Wschód. Dr Perzanowski zginął jako jeniec obozu w Starobielsku. Perzanowska wraz z córką powróciła do Radomia. Tam podjęła pracę w Wydziale Zdrowia oraz weszła w skład konspiracyjnego zgrupowania Armii Krajowej „Huragan”. Aresztowana w listopadzie 1942 r. za udział w ruchu oporu i osadzona w więzieniu gestapo w Radomiu. W styczniu 1943 r. deportowana na Majdanek. W obozie miała numer 235. Stworzyła i prowadzała rewir na polu kobiecym. W kwietniu 1944 r. w transporcie ewakuacyjnym przeniesiona wraz z personelem szpitalnym do KL Auschwitz-Birkenau. Była także więźniarką obozów KL Ravensbrück i KL Neustadt-Glewe. W maju 1945 r. wróciła do Radomia, gdzie powierzono jej stanowisko ordynatora Oddziału Chorób Wewnętrznych Szpitala Miejskiego. Wielokrotnie odznaczana. Autorka książki Gdy myśli do Majdanka wracają. Zmarła w 1974 r.

Czarno-biała fotografia portretowa kobiety, ujęcie z bliska. Twarz lekko zwrócona w bok, włosy krótko przycięte lub upięte, ubrana w ciemny strój. Tło neutralne, bez widocznych szczegółów.

Alf Knudsen

Urodzony w 1923 r. w Telemark (Norwegia). Został aresztowany przez Niemców we wrześniu 1942 r. podczas próby przekroczenia granicy ze Szwecją. W styczniu 1943 r. przewieziony do KL Sachsenhausen. Kilka miesięcy spędził w rewirze. Rok później skierowany do KL Lublin. Po kilkudniowej kwarantannie na Majdanku przeniesiony do obozu pracy przy ul. Lipowej 7 w Lublinie i zatrudniony jako stolarz. W lipcu 1944 r. ewakuowany do KL Auschwitz, stamtąd do kolejnych obozów: Buchenwaldu i Neuengamme. W 2014 r. otrzymał Królewski Medal Zasługi. Zmarł w 2016 r.

Czarno-biała fotografia portretowa młodego mężczyzny, kadr obejmuje głowę i ramiona. Krótkie włosy, twarz skierowana na wprost, ubrany w jasną koszulę. Tło jednolite.

Samuel Antmann

Urodzony w 1908 r. w Nitrze (Słowacja). Zegarmistrz i jubiler. W 1942 r. wraz z rodzicami Adolfem i Berthą oraz braćmi Alexandrem i Eugenem „przesiedlony” do dystryktu lubelskiego. Matkę Samuela Niemcy deportowali do jednego z obozów pracy w pobliżu Lublina. Mężczyzn skierowano na Majdanek. W obozie zginęli ojciec Samuela i dwaj bracia. We wrześniu 1943 r. Samuel został przeniesiony do KL Sachsenhausen. W 1945 r. powrócił do rodzinnej Nitry. Spędził w obozach sześć lat za działalność antykomunistyczną. Od 1968 r. mieszkał w Szwajcarii. Świadek oskarżenia w procesie przeciw członkom załogi Majdanka w Düsseldorfie. Zmarł w 1984 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, ujęcie bliskie. Twarz skierowana na wprost, włosy krótkie. Ubrany w ciemne ubranie. Tło jasne, pozbawione szczegółów.

Kazimierz Kobus

Urodzony w 1907 r. w Węgrowie. Uczestnik kampanii wrześniowej w 1939 r. a następnie działał w konspiracji. Niemcy aresztowali go w Warszawie w marcu 1942 r. wraz z 12 innymi działaczami i osadzili go w więzieniu gestapo na Pawiaku. W styczniu 1943 r. został wywieziony na Majdanek. Nadano mu numer 3633. Przebywał na III polu więźniarskim. Początkowo skierowany do robót melioracyjnych, a od kwietnia 1943 r. do pracy w komandzie mechaników samochodowych (Fahrbereitschaft). W kwietniu 1944 r. przeniesiony do KL Gross-Rosen w ramach transportu ewakuacyjnego. Po odbyciu kwarantanny w tym obozie wywieziony do podobozu Flossenbürga w Litomierzycach. Wyzwolony w miejscowości Lovosice. Zmarł w 1987 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, ujęcie od klatki piersiowej w górę. Włosy krótkie, twarz skierowana w stronę aparatu. Ubrany w marynarkę. Tło neutralne.

Czesław Skoraczyński

Urodzony w 1911 r. we Lwowie. Niemcy aresztowali go we wrześniu 1942 r. za działalność w ruchu oporu i osadzili w więzieniu gestapo przy ul. Łąckiego we Lwowie. 2 lutego 1943 r. przewieziony na Majdanek. Nadano mu numer 1324. Przebywał na III polu więźniarskim. Pracował w komandach zajmujących się robotami budowlanymi oraz przy dezynfekcji odzieży obozowej w komandzie Bad und Gaskammer. Wywieziony do KL Gross-Rosen w kwietniu 1944 r. W styczniu 1945 r. w transporcie ewakuacyjnym skierowany do miejscowości Hersbruck, następnie do KL Dachau, gdzie został wyzwolony. Autor wspomnień Żywe numery. Zmarł w 1982 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, kadr obejmuje głowę i ramiona. Włosy krótkie, twarz lekko zwrócona w bok. Ubrany w ciemny strój. Tło jednolite.

Wanda Ossowska

Urodzona w 1912 r. w Kunicach. Pielęgniarka i sanitariuszka. W czasie II wojny światowej działała w konspiracji. Aresztowana przez Niemców w sierpniu 1942 r. w Warszawie. Była więziona na Pawiaku i wielokrotnie przesłuchiwana w siedzibie gestapo przy al. Szucha. W styczniu 1943 r. przeniesiona na Majdanek z wyrokiem śmierci, który miał być wykonany po dwóch latach pobytu w obozie. Otrzymała numer 4446. Pracowała w szpitalu obozowym jako pielęgniarka. W kwietniu 1944 r. przewieziona do obozu w Auschwitz, stamtąd do KL Ravensbrück oraz do KL Neustadt-Glewe. Autorka wspomnień pt. Przeżyłam… Zmarła w 2001 r.

Czarno-biała fotografia portretowa kobiety, ujęcie z bliska. Włosy zaczesane lub upięte, twarz skierowana na wprost. Ubrana w ciemne ubranie. Tło jasne.

Leon Sobol

Urodzony w 1908 r. w Warszawie. Żonaty, miał dwoje dzieci. Całą rodzinę stracił w getcie warszawskim. W maju 1943 r. deportowany do obozu zagłady w Treblince. Po dotarciu na miejsce wyselekcjonowany do pracy i skierowany na Majdanek. Z KL Lublin przeniesiony prawdopodobnie do obozu w Skarżysku-Kamiennej. Był także więźniem KL Buchenwald i Theresienstadt. Po wojnie mieszkał w Łodzi.

„Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, kadr bliski. Twarz skierowana w stronę obiektywu, włosy krótkie. Ubrany w prosty strój. Tło neutralne.”

Eugenia Piwińska

Urodzona w 1907 r. w Kownie (Litwa). Studentka polonistyki. W czasie wojny łączniczka Gwardii Ludowej. Kierowniczka Centralnej Techniki i Kolportażu Wydawnictw Wojskowych w Warszawie, gdzie m.in. obsługiwała nielegalną drukarnię. Aresztowana przez Niemców pod koniec września 1942 r. i przetrzymywana w więzieniu gestapo na Pawiaku. W styczniu 1943 r. przywieziona na Majdanek i oznaczona numerem 4659. W lipcu 1943 r. deportowana do KL Ravensbrück. Po wojnie pracowała najpierw w ambasadzie w Paryżu następnie w ambasadzie w Rzymie. W latach 1949–1953  więziona i torturowana przez Urząd Bezpieczeństwa Publicznego, tj. polską komunistyczną policję polityczną. W 1987 r. Instytut Yad Vashem przyznał jej odznaczenie Sprawiedliwy wśród Narodów Świata. Zmarła w 1999 r.

Czarno-biała fotografia portretowa kobiety, ujęcie od ramion w górę. Włosy krótkie lub upięte, twarz lekko zwrócona. Ubrana w ciemny strój. Tło jednolite.

Danuta Brzosko-Mędryk

Urodzona w 1921 r. w Pułtusku. Niemcy aresztowali ją dwukrotnie: pierwszy raz w lipcu 1940 r. w trakcie tajnego egzaminu maturalnego i ponownie w sierpniu 1942 r. za przynależność do organizacji konspiracyjnej. Była osadzona w więzieniu gestapo na Pawiaku, a od stycznia 1943 r. na Majdanku. Oznaczono ją numerem 4550. W kwietniu 1944 r. przeniesiona do KL Ravensbrück, a stąd do podobozu KL Buchenwald – tzw. komanda zewnętrznego Lipsk. Świadek w procesie członków załogi Majdanka w Düsseldorfie. Wielokrotnie odznaczana. W 1989 r. otrzymała w Akwizgranie nagrodę pokojową Aachener Friedenspreise. Autorka książek poświęconych swoim wojennym przeżyciom: Niebo bez ptaków, Czy świadek szuka zemsty?, Matylda, Mury w Ravensbrück, Powiedz mojej córce, Spirale życia oraz Warszawskie dziewczęta. Zmarła w 2015 r.

Czarno-biała fotografia portretowa młodej kobiety, kadr bliski. Włosy ciemne, zaczesane, spojrzenie skierowane w stronę aparatu. Tło jasne, bez detali.

Helena Kurcyusz

Urodzona w 1911 r. w Sandomierzu. Absolwentka Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej. Podczas okupacji niemieckiej zaangażowana w działalność konspiracyjną. W październiku 1942 r. razem z ojcem Zygmuntem Słomińskim (przedwojennym prezydentem Warszawy (w latach 1927–1934), aresztowana i osadzona w więzieniu gestapo na Pawiaku. Od stycznia 1943 r. do kwietnia 1944 r. więźniarka KL Lublin. Otrzymała numer 4609. W obozie utworzyła grupę roboczą dla dzieci białoruskich, które dzięki temu otrzymywały dodatkowe racje żywnościowe. Z Majdanka przeniesiona do KL Ravensbrück, a następnie do obozu w Neubrandenburgu. Po wojnie mieszkała w Szczecinie i pracowała jako urbanista. Świadek w procesie członków załogi Majdanka w Düsseldorfie. Zmarła w 1999 r.

Czarno-biała fotografia portretowa kobiety, ujęcie od klatki piersiowej w górę. Włosy ułożone starannie, twarz lekko zwrócona w bok. Ubrana w ciemne ubranie. Tło neutralne.

Ewa Kozłowska z domu Walecka

Urodzona w 1923 r. w Piotrkowie Trybunalskim. W okresie okupacji niemieckiej kontynuowała naukę w gimnazjum na tajnych kompletach. W jej domu rodzinnym odbywały się spotkania członków Armii Krajowej. Na początku stycznia 1943 r. aresztowana przez gestapo i osadzona w więzieniu w Radomiu, skąd przewieziono ją do więzienia w Piotrkowie Trybunalskim a następnie do obozu koncentracyjnego na Majdanku. Otrzymała numer 920. W kwietniu 1944 r. przeniesiona do KL Ravensbrück, a rok później wraz z dużą grupą więźniarek tego obozu dzięki staraniom Czerwonego Krzyża zwolniona i skierowana na leczenie do Szwecji. Zmarła w 2011 r.

Czarno-biała fotografia portretowa młodej kobiety, kadr obejmuje głowę i ramiona. Włosy ciemne, zaczesane do tyłu. Spojrzenie skierowane na wprost. Tło jednolite.

Suren Konstantynowicz Barutczew

Urodzony w 1896 r. w Suszy w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich (obecnie Białoruś). Major sanitarnej służby wojskowej i chirurg frontowy w Armii Czerwonej. Wzięty do niewoli niemieckiej wiosną 1943 r. w rejonie Witebska i Orszy. Na Majdanek przywieziony wraz z transportem sowieckich inwalidów wojennych w październiku 1943 r. Osadzony na II polu więźniarskim, gdzie pełnił funkcję lekarza w lazarecie. W obozie przebywał do jego likwidacji, następnie uczestniczył w pracach Polsko-Sowieckiej Komisji do Zbadania Zbrodni Niemieckich Popełnionych na Majdanku. Od marca 1945 r. pracował w szpitalach ewakuacyjnych w Polsce. Zmarł w 1980 r.

Czarno-biała fotografia mężczyzny w średnim wieku ubranego w wojskowy mundur. Na głowie ma czapkę z daszkiem a na nosie okulary. W dłoniach trzyma ludzką czaszkę.

Michał Gancarz

Urodzony w 1904 r. Pracował jako kierownik poczty w Opolu Lubelskim. Aresztowany w marcu 1943 r. za działalność w konspiracji. Więziony przez gestapo najpierw w Kazimierzu Dolnym, następnie na Zamku Lubelskim. Od sierpnia 1943 r. przebywał na Majdanku. Oznaczony numerem 5291 oraz tzw. czerwonym punktem jako podejrzany o próbę ucieczki. Członek obozowego ruchu oporu, kierownik komórki Armii Krajowej na IV polu więźniarskim. W kwietniu 1944 r. wywieziony do KL Auschwitz. Był też osadzony w KL Buchenwald i Mittelbau-Dora.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, ujęcie od ramion w górę. Włosy krótkie, twarz skierowana w stronę aparatu. Ubrany w ciemne ubranie. Tło neutralne.

Mieczysław Bieńko

Urodzony w 1919 r. w miejscowości Skomorochy Małe. Aresztowany w czerwcu 1943 r. za działalność w ruchu oporu i przetrzymywany w więzieniu w Hrubieszowie. Na Majdanek przywieziony w lipcu 1943 r. Otrzymał numer 2808. Zatrudniony przy pracach budowlanych, później w warsztacie stolarskim. W KL Lublin przebywał do końca funkcjonowania obozu. Po wojnie mieszkał w Hrubieszowie. Zmarł w 1985 r.

Czarno-biała fotografia portretowa młodego mężczyzny, kadr bliski. Włosy krótkie, spojrzenie skierowane na wprost. Ubrany w jasną koszulę. Tło jednolite.

Mordechaj Sztrygler

Urodzony w 1921 r. w Zamościu. Poeta, pisarz i eseista, tworzył w języku jidysz. Do końca maja 1943 r. przebywał w obozie Luftwaffe w Zamościu. W grupie ok. 400 kobiet i mężczyzn przeniesiony na Majdanek i umieszczony na III polu więźniarskim. W czerwcu 1943 r. wywieziony do obozu w Skarżysku-Kamiennej. W latach 1945 –1952 mieszkał w Paryżu, a od 1953 r. w Nowym Jorku. Wydawca i dziennikarz „Forverts”. Zmarł w 1998 r.

Czarno-biała fotografia portretowa młodego mężczyzny, ujęcie z bliska. Włosy krótkie, twarz szczupła, spojrzenie lekko w bok. Ubrany w marynarkę. Tło neutralne.

Alexander Donat (właściwie Michał Berg)

Urodzony w 1905 r. w Warszawie. Przed wojną pracował jako wydawca prasowy. W czasie okupacji niemieckiej przebywał w getcie warszawskim. W maju 1943 r. wraz z żoną Leną deportowany na Majdanek. W czerwcu 1943 r. wywieziony do obozu pracy w Radomiu. Do wyzwolenia był więźniem w KL Dachau. Po wojnie wrócił do Warszawy, gdzie odnalazł najbliższych. Wspólnie wyemigrowali do USA. Tam zaangażował się w działalność upamiętniającą ofiary Zagłady Żydów. W 1977 r. był współzałożycielem „Biblioteki Holokaustu”, organizacji gromadzącej świadectwa Żydów w czasie II wojny światowej. Autor książek: Jewish Resistance, Holocaust Kingdom oraz The Death Camp Treblinka. Zmarł w 1983 r.

Jerzy Bargielski

Urodzony w 1898 r. Adwokat i członek organizacji podziemnej. Niemcy aresztowali go w kwietniu 1940 r. Osadzony w obozie przejściowym w Działdowie, następnie przeniesiony do KL Dachau, a stąd w maju tego roku – do KL Mauthausen. W grudniu 1942 r. został deportowany do KL Lublin. Otrzymał numer 40. W obozie aktywnie działał w ruchu oporu jako informator z ramienia Delegatury Rządu RP na Kraj. Pozostał na Majdanku aż do ostatniego dnia jego funkcjonowania. 23 lipca 1944 r. zbiegł podczas marszu ewakuacyjnego do KL Auschwitz. Po wojnie mieszkał w Makowie Mazowieckim. Zmarł w 1963 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, kadr bliski. Włosy krótkie, spojrzenie skierowane w stronę aparatu. Ubrany w marynarkę. Tło jednolite.

Jerzy Pfefer

Urodzony w 1908 r. w Warszawie. Absolwent księgowości i ekonomii w Wyższej Szkole Handlowej w Warszawie. Wspólnie z ojcem prowadził przedsiębiorstwo handlu artykułami skórzanymi. W czasie okupacji niemieckiej zatrudniony na terenie getta warszawskiego. Po upadku powstania w getcie deportowany na Majdanek z rodziną. W obozie stracił swoich najbliższych. W czerwcu 1943 r. uciekł z tartaku mieszczącego się na peryferiach Lublina i dotarł pieszo do Warszawy. Tam początkowo ukrywał się, a następnie walczył w powstaniu warszawskim. Po jego upadku przybrał nazwisko Józef Zieliński. Po zakończeniu wojny mieszkał w Łodzi. Rok później wyemigrował do USA. Zmarł w 1999 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, ujęcie od ramion w górę. Włosy krótkie, twarz skierowana na wprost. Ubrany w formalny strój. Tło neutralne.

Emilian Kowcz

Urodzony w 1884 r. w Kosmaczu (Ukraina), duchowny greckokatolicki. Niemcy aresztowali go pod koniec grudnia 1942 r. w Przemyślanach za pomoc udzielaną Żydom. Osadzony w więzieniu przy ul. Łąckiego we Lwowie, w sierpniu 1943 r. przeniesiony na Majdanek. W obozie otrzymał numer 2399. Przez cały okres uwięzienia otaczał współwięźniów opieką duszpasterską. Zachorował i zmarł w szpitalu obozowym 25 marca 1944 r. W 2001 r. papież Jan Paweł II ogłosił go błogosławionym.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, kadr obejmuje głowę i ramiona. Włosy krótkie, twarz skierowana lekko w bok. Ubrany w ciemną sutannę z białą koloratką. Tło jasne.

Romuald Sztaba

Urodzony w 1913 r. w Dąbrowie Górniczej. Lekarz. Niemcy aresztowali go w styczniu 1941 r. za przynależność do ruchu oporu. Przebywał w więzieniu w Mysłowicach, następnie w KL Auschwitz. Na Majdanek przywieziony w grupie lekarzy w lutym 1942 r. Otrzymał numer 16. Pracował jako lekarz w rewirze, działał w obozowym ruchu oporu. W kwietniu 1944 r. w transporcie ewakuacyjnym przeniesiony do KL Gross-Rosen, następnie do obozu w Litomierzycach. Po wojnie został profesorem chirurgii dziecięcej Akademii Medycznej w Gdańsku. Świadek oskarżenia w procesie załogi Majdanka w Düsseldorfie. Zmarł w 2002 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, ujęcie od klatki piersiowej w górę. Włosy krótkie, spojrzenie skierowane na wprost. Ubrany w pasiak. Tło jednolite.

Urszula Tochman-Welc

Urodzona w 1930 r. Wysiedlona przez Niemców razem z rodziną z Tarnogrodu, spacyfikowanego w ramach akcji na Zamojszczyźnie w lecie 1943 r. Początkowo umieszczona w obozie przejściowym w Zwierzyńcu, następnie na Majdanku. W sierpniu 1943 r. wywieziona wraz z rodziną na roboty przymusowe do Rzeszy. Po powrocie do kraju w czerwcu 1945 r. zamieszkała w Łańcucie, gdzie pracowała jako księgowa.

Czarno-biała fotografia portretowa młodej osoby, kadr bliski. Włosy krótkie lub związane, twarz skierowana w stronę aparatu. Tło jasne, bez szczegółów.

Zdzisław Badio

Urodzony w 1925 r. we wsi Krupiec. Niemcy aresztowali go podczas łapanki, gdy miał 17  lat. Po krótkim pobycie w więzieniu w Krasnymstawie, został przewieziony we wrześniu 1942 r. na Majdanek w charakterze zakładnika. Otrzymał numer 16291. Był zatrudniony przy pracach ziemnych, później przeniesiony do kantyny SS. Zwolniony z obozu w grudniu 1942 r. Za działalność społeczną na rzecz pamięci o ofiarach II wojny światowej oraz dialogu polsko-niemieckiego wielokrotnie odznaczany m.in. Złotym Krzyżem Zasługi o Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, a także przez Prezydenta Niemiec Krzyżem Zasługi na Wstędze Orderu Zasługi RFN. Zmarł w 2021 r.

Czarno-biała fotografia portretowa młodego mężczyzny, ujęcie od ramion w górę. Włosy krótkie, spojrzenie na wprost. Ubrany w prosty strój. Tło neutralne.

Piotr Kiriszczenko

Urodził się w 1933 r. we wsi Szkiele (obecnie Białoruś). Wysiedlony wraz z matką i bratem w czasie akcji pacyfikacyjnej przeprowadzonej przez Niemców na Witebszczyźnie w odwecie za rozwijający się tam ruch partyzancki. Na Majdanek przewieziony wiosną 1943 r. z obozu w Witebsku. Jesienią 1943 r. przeniesiony do obozu dziecięcego w Łodzi, a rok później do obozu w Crimmitschau. Wyzwolony w lipcu 1945 r., wrócił do kraju.

Czarno-biała fotografia portretowa dziecka lub bardzo młodej osoby, kadr bliski. Włosy krótkie, twarz skierowana w stronę obiektywu. Tło jasne.

Tadeusz Kosibowicz

Urodzony w 1893 r. w Nowym Sączu. Był lekarzem i dyrektorem szpitala powiatowego w Będzinie. Niemcy aresztowali go w maju 1940 r. za ukrywanie Żydów. Przebywał w obozie zbiorczym w Sosnowcu, następnie w obozach koncentracyjnych KL Dachau i KL Sachsenhausen. W listopadzie 1941 r. przeniesiony z grupą lekarzy na Majdanek i zarejestrowany pod numerem 23. Pracował w obozowym szpitalu, gdzie z czasem zapadł na tyfus.. W kwietniu 1944 r. w transporcie ewakuacyjnym wywieziony do KL Gross-Rosen, a po 10 miesiącach do obozu w Litomierzycach. Po odzyskaniu wolności w 1945 r. wrócił do Będzina. Zmarł w 1971 r. W 2006 r. Instytut Yad Vashem przyznał mu tytuł Sprawiedliwego wśród Narodów Świata.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny w średnim wieku, ujęcie od klatki piersiowej w górę. Włosy krótkie, twarz skierowana na wprost. Ubrany w formalny strój. Tło jednolite.

Natan Żelechower

Urodzony w 1904 r. w Warszawie. Z zawodu technik dentystyczny. Jego żona i córka zostały zamordowane w obozie zagłady w Treblince. Przywieziony do Lublina z getta warszawskiego po wybuchu powstania w kwietniu 1943 r. Początkowo umieszczony w obozie pracy na Flugplatzu, a następnie na Majdanku. Otrzymał numer więźniarski 612. Z KL Lublin przeniesiony do Auschwitz i zatrudniony w kopalni węgla w Jawiszowicach i w kopalni Brzeszcze. W późniejszym okresie przebywał w kolejnych obozach: KL Buchenwald, Ohrdruf i KL Mittelbau-Dora. Wyzwolony przez wojska amerykańskie w 1945. W 1949 r. wyemigrował do Izraela. Autor wspomnień I Survided to Tell: A Holocaust Memoir about Survival in the Warsaw Ghetto and 7 Camps. Zmarł w 1994 r.

Marcin Gryta

Urodzony w 1896 r. w Zakrzówku. Właściciel sklepu spożywczego. Aresztowany w lutym 1943 r. za działalność w ruchu oporu i osadzony w więzieniu gestapo na Zamku w Lublinie. Dwa miesiące później przewieziony na Majdanek, gdzie otrzymał numer 7803. Udało mu się zbiec podczas pieszego transportu ewakuacyjnego z Lublina do KL Auschwitz w lipcu 1944 r. Autor wspomnień Byłem numerem. Zmarł w 1964 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, ujęcie od ramion w górę. Włosy krótkie, spojrzenie skierowane na wprost. Tło jasne.

Maria Bielicka-Szczepańska

Urodzona w 1909 r. w Warszawie. Absolwentka Konserwatorium Warszawskiego, aktorka i śpiewaczka. Aresztowana w sierpniu 1942 r. za działalność konspiracyjną, przetrzymywana w więzieniu gestapo na Pawiaku. W styczniu 1943 r. wywieziona na Majdanek. Otrzymała numer 4441. Pracowała w rewirze jako sprzątaczka. W kwietniu 1944 r. deportowana do KL Auschwitz, następnie do KL Ravensbrück i KL Neustadt-Glewe. Po wojnie pracowała jako aktorka teatralna w Łodzi i Warszawie. Wielokrotnie odznaczana, m.in. Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Srebrnym Krzyżem Zasługi. Zmarła w 1989 r.

Czarno-biała fotografia portretowa kobiety, kadr bliski. Włosy ułożone starannie, twarz skierowana w stronę aparatu. Ubrana w ciemny strój. Tło jednolite.

Jerzy Kwiatkowski

Urodził się w 1894 r. w Wiedniu. Absolwent Uniwersytetu Wiedeńskiego, doktor praw. Aresztowany w Warszawie za działalność w konspiracji i osadzony w więzieniu gestapo na Pawiaku. W marcu 1943 r. przewieziony na Majdanek. Otrzymał numer 8830. Pracował jako ogrodnik i w kancelarii III pola. W lipcu 1944 r. ewakuowany do KL Auschwitz, następnie skierowany do KL Sachsenhausen. Po wojnie mieszkał w Europie Zachodniej, a od 1950 r. w USA. Autor wspomnień 485 dni na Majdanku. Zmarł w 1980 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, ujęcie od klatki piersiowej w górę. Włosy krótkie, twarz skierowana na wprost. Ubrany w formalny strój. Tło neutralne.

Jadwiga Ankiewicz

Urodzona w 1926 r. w Warszawie. 16 stycznia 1943 r. zatrzymana podczas łapanki ulicznej i osadzona w więzieniu gestapo na Pawiaku. Następnego dnia przewieziona na Majdanek. Otrzymała numer 5322. W czasie pobytu w KL Lublin w zeszycie szkolnym zapisywała najważniejsze wydarzenia tworząc prowadziła dziennik zatytułowany Majdanek. 15 I–17 V 43 r. W maju 1943 r. zwolniona z obozu z grupą więźniarek podobnie jak ona ujętych w łapance. 30 stycznia 1944 r., w wieku 17 lat, została zastrzelona na jednej z warszawskich ulic.

Czarno-biała fotografia portretowa młodej kobiety, kadr bliski. Włosy zaczesane, spojrzenie skierowane w stronę aparatu. Tło jasne.

Bronia Zysman

Urodzona w 1930 r., córka znanego lubelskiego krawca Nechemiasza Zysmana i Perli. Razem z siostrą Basią, urodzoną w 1926 r., po likwidacji getta na Majdanie Tatarskim w listopadzie 1942 r. skierowana na Majdanek. Dla ratowania życia zawyżyła swój wiek o trzy lata. W maju 1943 r. w grupie 66 więźniarek skierowana do więzienia gestapo na Zamku Lubelskim, gdzie od lutego 1943 r. przebywała już Basia. Obie siostry pracowały tam jako szwaczki. Zginęły 22 lipca 1944 r. w masowej egzekucji na Zamku tuż przed wyzwoleniem miasta.

Czarno-biała fotografia portretowa młodej dziewczyny, ujęcie od ramion w górę. Włosy krótkie lub związane, twarz skierowana na wprost. Tło jednolite.

Tadeusz Stabholz

Urodzony w 1916 r. w Warszawie. Studiował medycynę na Uniwersytecie Warszawskim. Pracował jako lekarz w getcie w Szpitalu Żydowskim na Czystem oraz dokształcał się na tajnych kursach. W maju 1943 r. deportowany do obozu zagłady w Treblince, gdzie został wyselekcjonowany do pracy i trafił na Majdanek. Latem 1943 r. przeniesiony do KL Auschwitz, następnie do KL Sachsenhausen i KL Dachau. W 1947 r. wydał wspomnienia pt. Siedem piekieł. W 1948 r. emigrował do USA, gdzie w 1953 r. ukończył studia medyczne. Praktykował w Ohio. Zmarł w 2009 r.

Otto Hett

Urodzony w 1913 r. w Augsburgu (Niemcy). Absolwent studiów medycznych. Z powodu poglądów niezgodnych z polityką III Rzeszy został aresztowany przez gestapo w grudniu 1938 r. i skazany na 14 miesięcy pozbawienia wolności. Po odbyciu tej kary nie odzyskał wolności – objęto go „aresztem ochronnym” i w kwietniu 1940 r. osadzono w KL Dachau. W grudniu 1941 r. przeniesiony na Majdanek i oznaczony numerem 15. Początkowo zatrudniony w szpitalu na polu III, następnie jako naczelny lekarz w lazarecie dla jeńców sowieckich na II polu. Został zamordowany w niejasnych okolicznościach podczas pieszego transportu ewakuacyjnego z Majdanka do KL Auschwitz w lipcu 1944 r.

Czarno-biała fotografia portretowa mężczyzny, ujęcie od klatki piersiowej w górę. Włosy krótkie, twarz skierowana na wprost. Ubrany w formalny strój. Tło jasne.