80. rocznica powstania Polskiego Związku Byłych Więźniów

Niebieska róża oraz logo PZBW
12 czerwca w Państwowym Muzeum na Majdanku odbyły się obchody 80. rocznicy powstania Polskiego Związku Byłych Więźniów Politycznych Hitlerowskich Więzień i Obozów Koncentracyjnych. Wydarzenie wpisuje się w przypadający 14 czerwca Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady.

W uroczystościach jubileuszowych wzięli udział członkowie Związku – osoby, które podczas okupacji niemieckiej były więzione w obozach, w tym w KL Lublin, przedstawiciele władz centralnych i samorządowych oraz pracownicy Muzeum na Majdanku.

Polski Związek Byłych Więźniów Politycznych Hitlerowskich Więzień i Obozów Koncentracyjnych działa od maja 1946 r. W pierwszym roku swojej działalności liczył 1735 członków. Dziś zrzesza 31 osób, w tym 17 osób osadzonych w KL Lublin. Członkowie Związku skupiają się na organizacji pomocy dla byłych więźniów niemieckich obozów. Od początku istnienia współpracują z Państwowym Muzeum na Majdanku. Na szczególną uwagę zasługuje ich zaangażowanie w upamiętnianie wydarzeń z okresu II wojny światowej, a zwłaszcza spotkania z młodzieżą.

Obchody rozpoczęły się od uroczystej mszy świętej w kościele św. Maksymiliana Kolbego w Lublinie. Następnie w Centrum Obsługi Zwiedzających Państwowego Muzeum na Majdanku odbyła się część edukacyjna skierowana do uczniów lubelskich szkół średnich. Młodzież poznała losy dzieci z Zamojszczyzny więzionych podczas wojny na Majdanku, a także wysłuchała relacji świadków historii.

Elementem obchodów jubileuszu było też złożenie kwiatów pod Pomnikiem–Bramą w hołdzie ofiarom Majdanka. W dalszej części głos zabrali zaproszeni goście.

Witając zgromadzonych, Jadwiga Wakulska, prezeska lubelskiego oddziału Związku przypomniała o zadaniach, jakie realizuje organizacja. – W trakcie spotkań z młodzieżą przekazujemy jej nasze wojenne doświadczenia […]. Poruszamy także trudne tematy, ale niezwykle ważne, o których rozmawiamy zarówno z młodzieżą polską, jak i niemiecką. Chcemy, by pamięć o tych wydarzeniach trwała, by nie poszły w zapomnienie - podkreśliła.

Jakub Stefaniak, Zastępca Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, w swoim wystąpieniu zwrócił się do ocalałych, mówiąc: - Państwa misja polega na tym, by doświadczenia, które macie, przekazywać innym. Doświadczenia, które macie są różne. Myślę, że można by było zebrać, jak w soczewce, podsumowując to jednym hasłem - każda segregacja jest zła.

Michał Syska, Zastępca Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, zaznaczył, że – Ten jubileusz to znakomita okazja, by podziękować za 80 lat niesienia sztafety pamięci o tym, co wydarzyło się podczas II wojny światowej, i przestrzegania kolejnych pokoleń przed złem. Dodał też, że - Zło bierze się najpierw ze słów, które wykluczają; z ideologii, które odbierają prawa ludziom ze względu na pochodzenie, na narodowość, na wyznawane poglądy, na światopogląd.

Spotkanie było okazją do wręczenia odznaczeń i pamiątkowych statuetek. Byli więźniowie zostali uhonorowani medalami Pro Bono Poloniae i Pro Patria. Specjalnie na tę uroczystość Związek wydał publikację podsumowującą 80-letnią działalność organizacji.

Publikacja „Pamięć silniejsza od czasu” jest bogato ilustrowana fotografiami i materiałami pochodzącymi ze zbiorów związku – Okręg w Lublinie oraz z Archiwum Państwowego Muzeum na Majdanku. Dopełnieniem książki są wypisy z kroniki oraz cytaty z rocznych sprawozdań posiedzeń Zarządu. Publikacja została sfinansowana ze środków Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.